ธรรมเทศนาวันสารท ปี 2568

สรุปเนื้อหาธรรมเทศนาเรื่อง “การทำบุญในวันสารท”

ธรรมเทศนานี้กล่าวถึงความสำคัญ อานิสงส์ และแนวทางการปฏิบัติในการบำเพ็ญบุญเนื่องใน

“วันสารท” ซึ่งเป็นประเพณีที่เชื่อว่าญาติผู้ล่วงลับไปแล้วจะกลับมารับส่วนบุญจากลูกหลานที่ยังมีชีวิตอยู่ การทำบุญในวันนี้จึงเป็นการแสดงความกตัญญูและปฏิบัติตามแบบอย่างอันดีงามที่สืบทอดกันมา

ความสำคัญและที่มาของการทำบุญอุทิศส่วนกุศล

• ปุพพเปตพลี: การทำบุญอุทิศให้ผู้ล่วงลับ เป็นหนึ่งในพลี 5 อย่าง (การสงเคราะห์) ที่อริยสาวกพึงปฏิบัติ ซึ่งพระพุทธเจ้าได้ตรัสรับรองไว้ในอาทิยสูตร
• อริยประเพณี: การทำบุญให้ญาตินี้เป็นการปฏิบัติตามแบบอย่างของพระเจ้าพิมพิสาร ซึ่งเป็นพุทธศาสนิกชนคนสำคัญในสมัยพุทธกาล
• บุญเป็นที่พึ่ง: ธรรมเทศนาได้ยกพุทธภาษิตที่ว่า “ปุญฺญานิ ปรโลกสฺมึ ปติฏฺฐา โหนฺติ ปาณินํ” ซึ่งแปลว่า บุญเป็นที่พึ่งของสัตว์ทั้งหลายทั้งในโลกนี้และโลกหน้า เพื่อย้ำถึงความสำคัญของการสั่งสมบุญ

องค์ประกอบและวิธีการอุทิศบุญ

การทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้สำเร็จผล มีองค์ประกอบ 3 ประการคือ:

1. ผู้อุทิศบุญ (ทายก): ผู้ทำบุญและตั้งใจอุทิศส่วนกุศล
2. ผู้รับทาน (ปฏิคาหก): ในที่นี้คือพระสงฆ์ผู้เป็นเนื้อนาบุญ
3. ผู้รับบุญ: ญาติผู้ล่วงลับได้รับทราบและเกิดจิตอนุโมทนา (ยินดีในบุญนั้น)

วิธีการอุทิศนั้นสำคัญที่

“เจตนาที่เป็นกุศล” โดยผู้ทำบุญพึงทำจิตให้ผ่องใสแล้วกล่าวคำอุทิศ ซึ่งสามารถทำได้ทั้งการกล่าวเป็นภาษาบาลี ภาษาไทย หรือภาษาใดก็ได้ และอาจทำพร้อมกับการกรวดน้ำ ซึ่งถือเป็นการแสดงออกทางกายเพื่อให้ผู้อื่นได้รับทราบและร่วมอนุโมทนาบุญด้วย

อานิสงส์ของการบำเพ็ญบุญในวันสารท

การมาร่วมทำบุญในวันสารท ไม่เพียงแต่เป็นการทำตามประเพณี แต่ยังเป็นการปฏิบัติตามหลักธรรมหลายประการและก่อให้เกิดมงคลอันสูงสุดแก่ชีวิต ดังนี้:

• เป็นการแสดงความกตัญญูกตเวทีต่อบรรพชน
• เป็นการแสดงความเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่และสร้างมิตรไมตรี
• เป็นการขจัดความโลภและความตระหนี่ในจิตใจ
• เป็นการบำรุงพระพุทธศาสนา
• เป็นการปฏิบัติบูชาต่อพระพุทธเจ้าโดยตรง เพราะได้ทำตามคำสอนเรื่อง ทาน ศีล ภาวนา

ท้ายที่สุด ธรรมเทศนาได้เชิญชวนให้สาธุชนทำจิตให้ยินดีในบุญที่ได้ทำแล้ว และตั้งจิตอุทิศแผ่กุศลนี้ไปให้แก่สรรพสัตว์ทั้งหลาย ก่อนจะอำนวยพรโดยอ้างคุณพระศรีรัตนตรัยเพื่อความเป็นสิริมงคล